Những món ăn bình dân Huế làm say lòng người

Du lịch Huế - Đến với Huế là đến với xứ kinh kì xưa, đến với niềm kiêu hãnh âm thầm nhưng mạnh mẽ của xứ cố đô vang bóng một thời. Văn hoá Huế vô cùng phong phú, đa dạng nhưng đều mang một đặt điểm chung là ở bất kể một lĩnh vực nào cũng đều có hai sắc thái là văn hoá cung đình và văn hoá dân gian. Ẩm thực và món ăn Huế cũng thế.

Ẩm thực Huế nói chung, món ăn Huế nói riêng luôn luôn thể hiện sự sáng tạo, tính chu đáo, hiếu khách của người Huế dù là món ăn cung đình hay những món ăn bình dân, dân dã. Bài viết này sẽ giới thiệu đến du khách một số món ăn dân dã tiêu biểu của người Huế để nếu có dịp đến Huế khách tìm và thưởng thức.

Cơm hến

Cơm hến là sản phẩm sáng tạo của người nghèo, là đại diện tiêu biểu cho tinh thần “cái khó ló cái khôn” bởi nguyên liệu chính để tạo nên món ăn này là cơm nguội và hến, những thứ chỉ tầng lớp bình dân mới ăn. Các bà nội trợ Huế dùng cơm nguội trộn với ruốc, nước hến, tóp mỡ, khế, các loại rau thơm…và quan trọng nhất, không thể thiếu một thứ gia vị nữa là ớt. Tất cả trộn với nhau tạo thành món ăn hấp dẫn, đằm thắm lạ thường, đảm bảo khách ăn một lần sẽ không thể nào quên được hương vị. Nói thì dễ thế, nhưng để có được một bát cơm hết ngon là phải nhờ vào tài nghệ của người chế biến khi chế nước dùng, điều chỉnh gia vị sao cho món ăn hài hoà, vừa đậm đà vừa miệng. Với người Huế, cơm hến ngon là phải thật cay, cay đến độ nếu người nào không quen không thể nào ăn nổi, nước mắt nước mũi đua nhau túa ra.

Ở Huế, cơm hến có ở khắp mọi nơi, nhất là ở những con hẻm trong phố, tuy nhiên ngon và nổi tiếng nhất phải kể đến cơm hến ở cồn Hến bởi người ta cho rằng hến ở đây ngon hơn, béo hơn, ngọt và ngậy hơn. Nhìn bát cơm hến cô bán hàng dọn ra với hến, hành phi, lạc, giá, vài cọng rau thơm và những lát ớt đỏ… thực sự hấp dẫn không thể chối từ.

Bánh bèo

Bánh bèo cũng là một món ăn bình dân, được chế biến từ những nguyên liệu đơn giản nhưng với bàn tay sáng tạo tài hoa, món ăn này trở thành một trong những đặc sản Huế. Đúng như cái tên của nó, bánh bèo đơn giản chỉ là bột gạo được hấp chín, đổ khuôn thành những miếng nhỏ như cánh bèo tây, bánh dẻo dẻo, giòn giòn, thêm nhân là tôm hoặc thịt bằm với mộc nhĩ, hành lá…

Bánh bèo ngon và đưa miệng chủ yếu là nhờ nước chấm, thứ nước được chế biến công phu với mỡ, đường, tỏi, ớt, tôm tươi và gia vị, chan lên bánh tạo nên một món ăn ngon và dễ ăn vô cùng. Đã là người Huế, ai cũng biết làm bánh bèo, vì thế kể cả ăn bánh này ở những gánh hàng rong cũng có thể cảm thấy sự hấp dẫn khó cưỡng của món ăn này.

Nem lụi

Nem lụi không phải là nem chua, cũng không phải là nem nắm ở nhiều nơi có mà là một trong những đặc sản lâu đời nhất của Huế hấp dẫn khác. Nguyên liệu để chế biến món ăn này cũng gồm giò sống quết nhuyễn trộn với bì, mỡ lợn thái hạt lựu trộng đều, nhuyễn ướp cùng gia vị như muối, đường,  tiêu… rồi nặn thành miếng, xiên vào que tre, que mía hoặc nhánh  sả đem nướng.

Nem lụi sẽ ngon hơn khi ăn kèm với bánh tráng, rau thơm, khế xanh, chuối chát, sung… chấm với loại nước chấm làm từ đậu phộng, gan heo, thịt heo băm nhuyễn rồi xào lên.

Mè xửng

Nhiều người hay nhầm món ăn này với món cu đơ của người Nghệ An, Hà Tĩnh nhưng thực ra hai món ăn này chỉ giống nhau về nguyên liệu cơ bản, còn hương vị thì không hẳn giống nhau. Mè xửng có thành phần chủ yếu là đậu phộng, mè (lạc và vừng), đường, mạch nha và một số phụ phẩm khác như gừng, vani…, khi ăn có vị ngọt thanh của đường, nha, bùi và ngậy của lạc và vừng, nhai sẽ thấy dẻo dẻo, dai dai hết sức thú vị. Món ăn có thể để được lâu nên thường được khách đi xa chọn mua về làm quà cho con trẻ hoặc cho người lớn ăn nhấm nháp khi uống trà.

Món này thích hợp với việc làm quà để biếu khi du lịch Huế, là một trong những món ngon Huế.
Tôm chua

Tôm chua là tôm bóc nõn, được muối với, măng, riềng, tỏi, ớt… Món ăn là sự hoà hợp kỳ là của vị ngọt của tôm, vị cay nồng, chua chua duyên dáng măng và gia vị.

Người Huế khi làm món tôm chua chỉ chọn loại tôm nước ngọt vừa phải, sơ chế sạch sẽ rồi trộn chung với nguyên liệu, gia vị rồi ủ trong vại sành để tôm được lên men tự nhiên, mang lại vị ngọt, thơm và chua dịu của món ăn. Nhiều người còn chôn vại tôm xuống đất để giữ nhiệt độ ổn định không đổi, tăng thêm vị ngon cho món ăn này. Tôm chua sẽ ngon hơn khi ăn kèm thịt luộc, dưa leo và rau thơm các loại. Món ăn này rất hấp dẫn, lại để được lâu nên đã từ lâu, đây là đặc sản mà gần như ai nếu có cơ hội đến Huế đều muốn mua về làm quà cho người thân ở nhà.

Ngát Hương – VN Du Lịch Việt Nam

Vui lòng ghi rõ nguồn “Theo VN Du lịch Việt Nam” khi copy lại bài viết này.